Saatlerin yılda iki kez değiştirilmesi, Avrupa genelinde uzun süredir tepki çekiyor. 2018'de AB çapında yapılan bir ankette katılımcıların yüzde 84'ü mevsimsel saat değişikliğinin sona erdirilmesini destekledi. Sonuçlar, uygulamaya yönelik yaygın rahatsızlığı ortaya koydu.
Avrupa Parlamentosu (AP), mevsimsel saat değişikliğinin kaldırılması sürecini 2019'un sonunda başlatmasına rağmen bu pazar saatler yeniden geri alınacak. Peki, neden?
Saatlerin yılda iki kez değiştirilmesi, Avrupa genelinde uzun süredir tepki çekiyor. 2018'de AB çapında yapılan bir ankette katılımcıların yüzde 84'ü mevsimsel saat değişikliğinin sona erdirilmesini destekledi. Sonuçlar, uygulamaya yönelik yaygın rahatsızlığı ortaya koydu.
Ertesi yıl Avrupa Parlamentosu, Avrupa Komisyonu'nun yılda iki kez yapılan saat değişikliğinin kaldırılması yönündeki teklifini büyük çoğunlukla kabul etti.
Ancak aradan geçen yıllara rağmen Avrupalılar ilkbaharda saatlerini ileri, sonbaharda ise geri almaya devam ediyor. AB üyesi ülkeler değişikliğin nasıl uygulanacağı konusunda uzlaşamadığı için teklif hayata geçirilemedi. COVID-19 salgını ve Rusya'nın Ukrayna'ya yönelik geniş çaplı işgali de konunun siyasi gündemde geri plana düşmesine neden oldu.
Saatler pazar sabahı geri alınacak
Geleneksel olarak saatler ekim ayının son pazar günü geri alınıyor. 2026'da 24 Ekim'i 25 Ekim'e bağlayan gece saatler 03.00'ten 02.00'ye çekilecek. Böylece gece çalışmayanlar bir saat daha fazla uyuyabilecek. Sabahlar daha erken aydınlanırken akşamları hava daha erken kararacak.
Ekim ayının sonundaki değişiklikle Orta Avrupa Yaz Saati (CEST) sona erecek ve Avrupa'nın büyük bölümü, yaygın olarak kış saati diye bilinen Orta Avrupa Saati'ne (CET) dönecek. Portekiz ve Birleşik Krallık'ta da saatler değiştirilecek ancak bu ülkelerde saat, kıta Avrupası'nın büyük bölümüne kıyasla bir saat geride olacak.
ABD'de ise yaz saati uygulaması 1 Kasım'a kadar devam edecek.
Seyahat portalı Reisereporter'a göre Fas, Tayland, Japonya, Arjantin ve Güney Afrika'da saatler mevsimsel olarak değiştirilmiyor.
Batı Almanya ve diğer AB ülkeleri, saatleri uyumlu hale getirmek amacıyla 1980'de Fransa'nın ardından yaz saati uygulamasına geçti. Paris yönetimi, 1976'da petrol krizine yanıt olarak enerji tasarrufu sağlamak amacıyla yaz saati uygulamasını başlatmıştı. Ancak bu gerekçe günümüzde büyük ölçüde geçerliliğini yitirmiş kabul ediliyor. Son olarak artık artık saniye uygulaması da kaldırıldı.
AB Konseyi, saat değişikliğinin kaldırılmasını engelliyor
Avrupa Parlamentosu, 2019'da saat değişikliğinin kaldırılması yönünde 410'a karşı 192 oyla karar aldı. Değişikliğin başlangıçta 2021'den itibaren yürürlüğe girmesi planlanıyordu. Ancak AB üyesi ülkeler nihai düzenlemeye onay vermediği için süreç tamamlanamadı.
Ülkeler, yaz saati mi yoksa kış saati mi uygulamasının kalıcı hale getirileceği konusunda bugüne kadar uzlaşamadı. Farklı uygulamaların ekonomik ve idari sorunlara yol açabileceği değerlendirmesi nedeniyle ortak bir çözüm bulunana kadar düzenleme beklemede kaldı.
Bu nedenle mevsimsel saat değişikliğinin yakın gelecekte kaldırılması olası görünmüyor.
DW
