ABD Başkanı Trump'ın, Erdoğan'a Türkiye'yi yeniden F-35 programına alma kararını iletmeye hazırlandığı bildirildi. Ancak Trump'ın, ABD Kongresi'nin direncini ve yasal engelleri nasıl aşabileceği belirsizliğini koruyor.
ABD Başkanı Donald Trump'ın, Türkiye'nin Rusya'dan satın aldığı S-400'ler nedeniyle çıkartıldığı F-35 savaş uçağı programına yeniden katılmasına izin vermeye hazırlandığı bildirildi.
New York Times gazetesinin haberine göre Trump, bu kararını, NATO zirvesine katılmak için geleceği Ankara'da, ikili görüşme gerçekleştireceği Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'a iletmeye hazırlanıyor.
Donald Trump, sırf Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan için NATO Liderler Zirvesi'ne katılmayı kabul ettiğini ve onu "çok mutlu edecek bir hediye götürmeye hazırlandığını" duyurmuştu.
Haberde, Trump'ın bizzat kendisinin 7 yıl önce, "ulusal güvenlik" gerekçesiyle Türkiye'yi F-35 programından çıkarttığına, şimdi ise Türkiye'nin yeniden programa katılmasını sağlamak isteğine, ancak bu kararının ABD Kongresi’nde dirençle karşılaşabileceğine dikkat çekiliyor.
ABD Kongresi ve yasal engelleri nasıl baypas edecek?
Gazetenin haberini dayandırdığı dört üst düzey Amerikalı yetkili, Trump'ın Türkiye'yi yeniden F-35 programına dahil etmek için Kongre ve yasal kısıtlamaları nasıl aşmaya çalışacağına ilişkin ayrıntılarda farklı görüşler bulunduğuna dikkat çekiyor.
Bununla birlikte Trump'ın bir ilk adım olarak, Erdoğan'a kendi niyetini ileteceği ve bunu iki lider arasında gerçekleştirilecek bir mektup teatisinin izleyebileceği iddia ediliyor.
Ancak haberde aynı zamanda Trump'ın Erdoğan'a tam olarak ne söyleyeceğinin belli olmadığı belirtilerek , "Yetkililer, Trump'ın fikrini değiştirebileceği konusunda uyarıyor. Kendisi, kendi ekibi için bile öngörülemez" ifadeleri yer alıyor.
Türkiye-ABD ilişkilerini zora sokan Rus S-400 krizi
ABD, 2019'da Türkiye'yi, Rusya'dan S-400 hava savunma sistemini satın aldığı gerekçesiyle F-35 programından çıkartmış, CAATSA yaptırımları kapsamına almış, satın aldığı F-35 savaş uçaklarını da teslim etmemişti.
ABD Kongresi'nde 2020 yılında kabul edilen yasa uyarınca, S-400'leri elden çıkartmadığı sürece Türkiye'ye F-35 satışı, tedariki yasak.
Türkiye'nin Rusya'dan 2,5 milyar dolara satın aldığı, ancak buna rağmen yıllardır kullanmadığı ve halen nakliye konteynırlarında tutulduğu belirtilen S-400'lerin, üçüncü bir ülkeye verilmesi halinde sorunun çözülebileceği iddia ediliyordu.
Hatta bu sistemlerin, Rusya'nın saldırıları hedefindeki Ukrayna'ya gönderilebileceği iddia edilmişti.
Ancak New York Times, bunun günümüzde ne Trump'ın ne Erdoğan'ın tercih edeceği bir alternatif oluşturduğuna işaret ediyor.
Bunun dışında, ABD heyetinin de katılacağı bir çalışmayla, S-400'lerin kilit parçalarının sökülerek sistemin çalışmaz hale getirilmesi gündeme getirilmişti.
Reuters/ DA, JD
DW
